વક્ફ એક્ટ વિરુદ્ધની અરજીઓ પર સુપ્રીમ કોર્ટમાં સુનાવણી ચાલી રહી છે. વકફ બિલ વિરુદ્ધ 73 અરજીઓ દાખલ કરવામાં આવી છે. જેમાંથી 10 પર સુનાવણી ચાલી રહી છે. જમિયત ઉલેમા-એ-હિંદનું પ્રતિનિધિત્વ વરિષ્ઠ વકીલ અને કોંગ્રેસના નેતા કપિલ સિબ્બલ કરી રહ્યા છે. આ દરમિયાન તેમણે કલમ 26નો ઉલ્લેખ કર્યો. તેમણે કહ્યું કે આ કાયદો કલમ 26 ની જોગવાઈઓનું ઉલ્લંઘન કરે છે. ચાલો જાણીએ કે કલમ 26 શું છે અને સુપ્રીમ કોર્ટમાં સુનાવણીના પહેલા જ દિવસે તેનો ઉલ્લેખ કેમ કરવામાં આવ્યો.
કલમ 26 શું છે?
કલમ 26 દેશના નાગરિકોને ધાર્મિક બાબતોનું સંચાલન કરવાની સ્વતંત્રતા આપે છે. તે જણાવે છે કે જાહેર વ્યવસ્થા, નૈતિકતા અને આરોગ્યને આધીન, દરેક ધાર્મિક સંપ્રદાયને તેના ધાર્મિક હેતુઓ માટે સંસ્થાઓ સ્થાપિત કરવાનો અને જાળવવાનો અધિકાર રહેશે. આમાં ધર્મની બાબતોમાં પોતાના કામકાજનું સંચાલન, જંગમ અને સ્થાવર મિલકતની માલિકી અને સંપાદન અને કાયદા અનુસાર આવી મિલકતનું સંચાલન કરવાનો પણ સમાવેશ થાય છે. સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો, કલમ 26 વ્યક્તિને તેના ધાર્મિક બાબતોનું સંચાલન કરવાની સ્વતંત્રતા આપે છે.
સુપ્રીમ કોર્ટના મુખ્ય ન્યાયાધીશે શું કહ્યું?
સુનાવણી દરમિયાન ચીફ જસ્ટિસ સંજીવ ખન્નાએ કહ્યું કે હિન્દુઓના કિસ્સામાં આવું થતું રહ્યું છે. તેમણે વધુમાં કહ્યું કે કલમ 26 ધર્મનિરપેક્ષ સ્વભાવની હોવાથી, તે મુસ્લિમો માટે કાયદા બનાવવા પર પ્રતિબંધ મૂકતી નથી. CJI એ આગળ કહ્યું- સંસદે મુસ્લિમો માટે કાયદા બનાવ્યા છે, પરંતુ કલમ 26 કોઈપણ રીતે કાયદા બનાવવાનું રોકી શકતી નથી. કલમ 26 બધા ધર્મોને લાગુ પડે છે.
કપિલ સિબ્બલે કહ્યું – આ અધિકારોનું ઉલ્લંઘન છે
જોકે, આનો જવાબ આપતી વખતે કપિલ સિબ્બલે પોતાની દલીલો રજૂ કરી. તેમણે કહ્યું કે જ્યારે વકફ બોર્ડની સ્થાપના થઈ ત્યારે ફક્ત મુસ્લિમો જ તેનો ભાગ હતા, પરંતુ હવે જે ફેરફારો કરવામાં આવ્યા છે તેનાથી હિન્દુઓ પણ તેનો ભાગ બની શકે છે. આ કોઈક રીતે મૂળભૂત અધિકારોનું ઉલ્લંઘન છે. સિબ્બલે કહ્યું કે સંસદ દ્વારા ધર્મના અભિન્ન અંગમાં દખલ કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે. નવા કાયદાની ઘણી જોગવાઈઓ કલમ 26નું ઉલ્લંઘન કરી રહી છે. કહો, મારા ધર્મમાં ઉત્તરાધિકાર વિશે કોણ કહેશે?
